Türkiye'de Yatırım Teşvikleri Artıyor!

Türkiye'de Yatırım Teşvikleri Artıyor!

Bir ülkede yatırım yapmak üzere yola çıkan bir girişimcinin karar aşamasında dikkate aldığı birçok faktör bulunmaktadır.

Ulusal ve uluslararası sermaye sahiplerinin, en genel manada yatırım ortamını, iş yapma kolaylığını, ülkenin/bölgenin ekonomik ve sosyal durumunu, hammadde ve lojistik imkanlarını değerlendirdikten sonra en fazla üzerinde durdukları konu yatırım için sağlanan teşvik ve desteklerdir.

Diğer taraftan ülkeler açısından bakıldığında ise ekonomik ve sosyal kalkınma için kullanılan en önemli müdahale aracı yine yatırım teşvikleridir.

Doğru kurgulanmış ve süreç içinde başarısı ölçülerek yenilenen yatırım teşvikleri ile yatırımların geliştirilmek istenen sektör, konu ve bölgelere yönlendirilmesi mümkün hale gelmektedir.

Buradan hareketle önceki yazımızda yatırım teşviklerinin amaçları hakkında bilgi vermiş, teşviklerden yararlanmak için nereye nasıl başvurulması gerektiği üzerinde durmuştuk. Bugün ele alacağımız konu ise ülkemizde yatırım yapacak girişimlerin bilmesi gereken teşviklerin içeriği hakkında olacaktır.

Yatırım Teşvikleri Nelerdir?

Uzun yıllardır uygulanan yatırım teşviklerinin bazı yönleri zamanla değişmiştir. Son durumda, 2012 yılında çıkarılan "2012/3305 sayılı Yatırımlarda Devlet Yardımları Hakkında Karar" yürürlüğe konulmuş olup destekler bu çerçevede sağlanmaktadır. Dört farklı yatırım teşvik sisteminden bahsedebiliriz.

1. Genel Teşvik Sistemi

Bazı alanlarda yeterince endüstrinin gelişmiş olması veya belirlenen minimum kapasite sınırı nedeniyle bazı yatırımlara teşvik sağlanmayabilmektedir.

''Genel Teşvik Sistemi'' kapsamında; teşvik edilmeyen yatırım konuları dışında olan; asgari sabit yatırım tutarı ve kapasite kriterlerini sağlayan yatırımlar bölge ayrımı yapılmadan desteklenmektedir.

Genel teşvik sisteminde; KDV istisnası, gümrük vergisi muafiyeti, altıncı bölge ile sınırlı olmak üzere gelir vergisi stopajı ve gemi inşa yatırımları için sigorta primi işveren hissesi desteği yer almaktadır.

2. Bölgesel Teşvik Sistemi

Bölgesel gelişmişlik farkları, lojistik avantajlar, kaynakların çeşitliliği ve arzı dikkate alınarak yukarıda belirttiğimiz amaçları gerçekleştirmek üzere bölgesel teşvik sistemi uygulanmaktadır. Bölgesel gelişmişlik farklılıklarını azaltmada kullanılabilecek en etkili yöntemlerden birisi olarak yatırım teşvikleri sağlanmaktadır.

Bölgesel teşvik uygulamalarında iller 6 bölgeye ayrılmıştır. İllerin potansiyelleri ve ekonomik durumları dikkate alınarak desteklenecek sektörler ve destek yoğunlukları farklıdır. Bölgesel teşvik sistemimi kapsamında ayrıca Organize Sanayi Bölgeleri'nde yapılacak olan yatırımlar ile Endüstri Bölgeleri'nde imalat sanayine yönelik olarak yapılacak yatırımlar bir alt bölge desteklerinden yararlanmaktadır. Bazı orta-yüksek teknoloji yatırımları (elektrik motoru, kimyasal madde ve ürünlerin imalatı, motorlu kara taşıtları imalatı, makine ve teçhizat imalatı, demiryolu araçları imalatı, jeneratör ve transformatörler imalatı...) ilk üç bölgede gerçekleştirilmesi durumunda 4. bölgede uygulanan bölgesel desteklerden yararlanmaktadır.

3. Öncelikli Yatırım Uygulaması

Yatırım teşvikleri anlamında konusu itibariyle öncelikli olan ve nerede yapılırsa yapılsın öncelikli kabul edilen yatırımlar bu kapsamda desteklenir. Öncelikli yatırım konularında yapılan yatırımlar, 1. 2. 3. ve 4. bölgelerde ise 5. Bölge; 5. ve 6. Bölgelerde ise kendi bölgelerine uygulanan desteklerden yararlanmaktadırlar.

4. Stratejik Teşvik Sistemi

İthalat bağımlılığı yüksek ürünlerin üretimi, yerlileştirme stratejisi kapsamında stratejik yatırım teşvik sistemi kapsamında desteklenmektedir.

Söz konusu yatırımların desteklenmesi için; asgari sabit yatırım tutarının 50 milyon TL olması, yatırım konusu ürünle ilgili yurt içi toplam üretim kapasitesinin ithalattan az olması, yatırımla sağlanan katma değerin asgari %40 olması (rafineri ve petrokimya yatırımlarında bu şart aranmaz), ürünle ilgili toplam ithalat değerinin son 1 yıl itibarıyla en az 50 milyon USD olması gerekmektedir.

Eylül Ayında Yatırım Teşvikleri

Eylül ayında 1127 adet teşvik belgesi düzenlenmiş ve 19.4 miltar TL'lik sabit yatırım ve 30.506 kişilik ilave istihdam öngörülmüştür. Yatırım talebinin %73'ü imalat sektöründe gerçekleşmiştir.

Ocak-Eylül arasında yatırım talebi geeçen senenin %13 üzerindedir.

Sonuç olarak, ülkemizdeki yatırımların artırılması, yatırımların ülkemizin genel amaçlarına uygun alan ve bölgelere yönlendirilmesi açısından yatırım teşvik sistemimiz oldukça önemlidir.

Bu kapsamda düzenlenen teşvik belgesi adedinin, yatırım miktarının ve öngörülen istihdam sayısının artması önemlidir.

Diğer taraftan teşvik belgesi sağlanan yatırımların imalat sektöründe olması istihdam ve katma değer anlamında ülkemiz ekonomisine katkı sağlayacaktır.

Girişimcilerimizin bu imkanlardan yararlanması için gerekli tanıtımların etkin bir şekilde yapılmasını ve teşviklerden istifade etmesini dileriz.

 
 
Bu makale 162 kez okundu