68 Projeye 71 Milyon TL Hibe Desteği Sağlanacak!

68 Projeye 71 Milyon TL Hibe Desteği Sağlanacak!

Ülkemizde çeşitli kurumlar tarafından sağlanan devlet destekleri çerçevesinde; bu yazımızda, devlet destekleri anlamında oldukça önemli bir yeri bulunan TKDK IPARD II programını incelemek istiyoruz.

TKDK ve IPARD II hakkında kısa bilgi:

IPARD II programı destekleri, Tarım ve Kırsal Kalkınmayı Destekleme Kurumu (TKDK) tarafından sağlanmaktadır. TKDK, Tarım ve Kırsal Kalkınmayı Destekleme Hizmetleri Hakkında Kanun kapsamında, tarım sektörünün modernizasyonuna katkı sağlayan, tarımsal işletmelerin gıda güvenliği, hayvan sağlığı, bitki sağlığı ve çevre ile ilgili AB standartlarına uyumunu teşvik eden ve kırsal ekonomik faaliyetlerin çeşitlendirilmesini destekleyen kırsal kalkınma programlarının uygulanmasına yönelik faaliyetleri yürütmek ve IPARD Ajansı olarak kurulmuştur. TKDK, AB tarafından ülkemize tahsis edilen fonların IPARD I (2007-2013) ve IPARD II (2014-2020) kullanılmasından sorumludur. Başvuru çağrı ilanlarına çıkılması, projelerin seçimi, sözleşmelerin imzalanması, ödeme ve raporlama işlemlerinin yürütülmesine dair tüm yetki Avrupa Komisyonu tarafından TKDK'ya devredilmiştir.

Kimler destekleniyor? Desteklenen iller ve kapsam

IPARD programı çerçevesinde 42 ilde; tarım, hayvancılık, gıda, balıkçılık ve alternatif tarım alanlarında faaliyet gösteren işletmelere, üretici bireylere, kooperatiflere ve üretici birliklerine hibe programları aracılığı ile finansman desteğinin sağlanması planlanmıştır. Gerçek ve tüzel kişilere destek sağlanabilmekte olup yararlanabileceklere ilişkin detaylı şartlar her bir çağrı özelinde belirtilmektedir.

Program kapsamındaki 42 ilde yer alan TKDK İl Koordinatörlükleri iletişim bilgilerine https://www.tkdk.gov.tr/IlKoordinatorlukleri adresinden ulaşılabilmektedir.

Desteklenen tedbirler ve sektörler

Tedbir ve sektörler aşağıda yer almakla birlikte her bir çağrıda bunlardan hangilerinin hangi şartlarla destekleneceği belirtilmektedir. Örneğin, 8. Çağrıda 103, 9. Çağrıda ise 101 ve 302 nolu tedbirler destek kapsamdadır. Tüm çağrılar TKDK web sayfasında yer almaktadır.

101-Tarımsal İşletmelerin Fiziki Varlıklarına Yönelik Yatırımlar (1-Süt Üreten, 2-Kırmızı Et Üreten, 3-Kanatlı Eti Üreten, 4-Yumurta Üreten Tarımsal İşletmeler), 103-Tarım ve Balıkçılık Ürünlerinin İşlenmesi ve Pazarlanması ile İlgili Fiziki Varlıklara Yönelik Yatırımlar (1- Süt ve Süt Ürünlerinin, 2- Kırmızı Et ve Et Ürünlerinin, 3-Kanatlı Eti ve Et Ürünlerinin, 4-Su Ürünlerinin, 5-Meyve ve Sebze Ürünlerinin İşlenmesi ve Pazarlanması), 201-Tarım-Çevre-İklim ve Organik Tarım (Toprak Örtüsü Yönetimi ve Toprak Erozyonu Kontrolü), 202-Leader Yaklaşımı-Yerel Kalkınma Stratejilerinin Uygulanması, 302- Çiftlik Faaliyetlerinin Çeşitlendirilmesi ve İş Geliştirme (1-2-Bitkisel Üretimin Çeşitlendirilmesi ve Bitkisel, Arıcılık ve Arı Ürünlerinin Üretimi, İşlenmesi ve Paketlenmesi, 3-Zanaatkarlık ve Yerel Ürün İşletmeleri, 4-Kırsal Turizm ve Rekreasyon Faaliyetleri, 5-Su Ürünleri Yetiştiriciliği, 6-Makine Parkları, 7-Yenilenebilir Enerji Yatırımları

Başvuru işlemleri ve destek süreci

IPARD II programı kapsamında ''Başvuru Çağrı İlanları' ve ''Başvuru Çağrı Rehberleri'' kurum web sayfasında ilan edilmektedir. Bu dokümanlarda; hangi tedbir ve sektörlere destek sağlanacağı, destek oranı, bütçe, kimlerin başvurabilecceği, başvuru genel ve özel şartları ve destek sürecine dair tüm detaylı bilgiler yer almaktadır. Bunlarla birlikte, TKDK web adresinden yayımlanan; Yatırım Kapsamında Uyulması Gereken Koşullar, Teknik Proje Hazırlama, Teklif Alma Kuralları, İş Planı Hazırlama ve Görünürlük Rehberi'ndeki hususlar başvuru paketleri hazırlanırken dikkate alınmalıdır.

Çağrıda belirtilen başvuru kriterlerini haiz başvuru sahipleri, (a) Başvuru Formu ve ekleri, (b) İş Planı (c) Teknik Proje'den oluşan başvuru paketini hazırlayarak çağrıda belirtilen son tarih ve saate kadar online başvuru sisteminden (https://onlinebasvuru.tkdk.gov.tr) başvurmak ve ilgili belgeleri ayrıca TKDK İl

Koordinatörlüğüne teslim etmek zorundadır.

Destek oranı çağrı ve tedbir bazında belirlenmekte olup 9. Çağrıda uygun harcama tutarının %50-70'i arasında değişmektedir. Çağrı kapsamında uygun harcamaların (makine-ekipman, yapım işleri, hizmet alımları ve görünürlük) neler olabileceği ayrıntılı şekilde belirtilmektedir.

TKDK tarafından başvuru mali ve ekonomik değerlendirme yapılarak uygun bulunanlar ilan edilir ve destek almaya hak kazanan başvuru sahipleri ile sözleşme imzalanır. Sözleşme imzalanarak destek süreci başlayan yararlanıcı hazırlamış olduğu ödeme talep paketi ile TKDK'dan ödeme talebinde bulunur. Ödeme öncesi uzmanlar tarafından yerinde kontrol yapılır. Sözleşmeye göre tahakkuk eden miktar üzerinden taksitler halinde veya defaten destek tutarı ödenir.

Değerlendirme ve sonuç

IPARD I programı kapsamında, 42 ilde, süt ve et besiciliğine; et, süt, meyve-sebze ve su ürünlerinin işlenmesi ve pazarlanmasına; arıcılık, seracılık, tıbbi ve aromatik bitki yetiştiriciliği, yerel ürünler ve el sanatları ile kırsal turizm ve kültür balıkçılığına yönelik yatırımlara destek verilmiştir. TKDK, IPARD I Programı kapsamında 15 çağrı ilanı ile yaklaşık 6,8 milyar TL'yi bulan yatırım kapsamında, 10.695 projeye 3,1 milyar TL hibe ödemesi yapmış, projelerde yaklaşık 57 bin kişiye istihdam sağlanmıştır.

IPARD I programında yer almayan manda sütü, kaz, yumurta tavukçuluğu, mantar ve misel, makine parkları ve yenilenebilir enerji yatırımları IPARD II programı kapsamına alınmıştır. TKDK, IPARD II Programı kapsamında bugüne kadar 9 çağrı ilan etmiştir. Son olarak, 8.çağrı ilanı kapsamında 29 süt işleme ve toplama tesisi, 13 kırmızı et işleme, 4 kanatlı eti ve 22 meyve-sebze işleme ve soğuk hava tesisi olmak üzere 68 projeye 71 milyon TL hibe desteği sağlanacağı ilan edilmiştir.

Program mevzuatı ve başvuru ve destek süreçleri incelendiğinde aşamaların oldukça uzun olduğunu bir eleştiri olarak belirtmeliyiz. Bu durum yararlanmak isyeyenlerin danışman kuruluşlara yönlenmesine neden olmaktadır. Diğer taraftan IPARD projelerinin ücretsiz hazırlanmasına yönelik bazı kuruluşlar ile protokol imzalanarak ilan edilmesi bu manada olumlu bir adımdır.

IPARD projeleri; istihdamın artması, kırsal alanların üretime dahil edilerek buradaki nüfusun yerinde kalması, tarım ve hayvancılık sektörlerinin gelişimi ve kırsal ekonomik faaliyetlerin çeşitlenmesi anlamında oldukça önemli bir rol üstlenmektedir.

 
 
Bu makale 113 kez okundu